Eğitimin Amacı

Eğitimin amacı; katılımcıların işletmedeki atık kaynaklarını sistematik biçimde belirleyebilmelerini, atıkları özellik ve risk düzeylerine göre sınıflandırabilmelerini, tehlikeli atıkların güvenli yönetimi için gerekli operasyonel kontrolleri oluşturabilmelerini ve atık yönetimi süreçlerini çevresel uyum, kayıt ve performans yönetimiyle bütünleştirebilmelerini sağlamaktır.

Program kapsamında atık hiyerarşisi, atık envanteri, sınıflandırma, kaynağında ayrıştırma, etiketleme, geçici depolama, tehlikeli atık, kimyasal riskler, taşıma, geri kazanım ve bertaraf, kayıt ve izlenebilirlik, tedarikçi kontrolü, çevresel uyum, KPI ve atık azaltma programları birlikte ele alınır.

Eğitim Sonunda Katılımcılar Neler Yapabilir?

• İşletmenin tüm süreçlerinde oluşan atık kaynaklarını sistematik biçimde belirleyebilir.
• Atık akışlarını tür, özellik ve risk düzeylerine göre sınıflandırabilir.
• Kaynağında ayrıştırma ve toplama sistemini tasarlayabilir.
• Tehlikeli atıkların depolanmasındaki temel risk ve kontrol noktalarını belirleyebilir.
• Atık alanlarında uygun etiketleme, segregasyon ve ikincil koruma yaklaşımı geliştirebilir.
• Taşıma, geri kazanım ve bertaraf süreçlerinde izlenebilirlik sağlayabilir.
• Atık hizmet sağlayıcılarının çevresel uyum açısından değerlendirilmesine yönelik kontrol sistemi oluşturabilir.
• Atık miktarı, geri kazanım ve tehlikeli atık göstergeleri geliştirebilir.
• Atık oluşumunu azaltacak kaynak verimliliği projeleri belirleyebilir.
• İşletme için bütünleşik atık yönetim ve çevresel uyum planı hazırlayabilir.

Eğitim İçeriği

Atık Yönetiminin Temelleri ve Atık Hiyerarşisi

• Atık yönetiminin çevre yönetimi içindeki yerinin değerlendirilmesi
• Atık oluşumu ile üretim ve operasyon süreçlerinin ilişkilendirilmesi
• Önleme, azaltma, yeniden kullanım, geri dönüşüm ve geri kazanım yaklaşımı
• Atık hiyerarşisinin işletme kararlarında kullanılması
• Atık yönetiminin kaynak verimliliği ve maliyetlerle ilişkilendirilmesi
• Kurumsal atık yönetim sisteminin temel yapısının oluşturulması

Atık Envanteri ve Atıkların Sınıflandırılması

• Üretim ve destek süreçlerinde atık kaynaklarının belirlenmesi
• Proses bazında atık akış haritasının oluşturulması
• Atığın fiziksel ve kimyasal özelliklerinin değerlendirilmesi
• Tehlikeli ve tehlikesiz atıkların ayrıştırılması
• Atık sınıflandırmasında belirsiz durumların yönetilmesi
• Kurumsal atık envanteri ve atık tanım kartlarının oluşturulması

Kaynağında Ayrıştırma, Toplama ve Etiketleme

• Atıkların oluştuğu noktada ayrıştırılmasının planlanması
• Farklı atık türleri için uygun toplama ekipmanlarının belirlenmesi
• Atıkların birbirleriyle karışmasının önlenmesi
• Toplama kaplarında renk, işaret ve etiket sisteminin oluşturulması
• Üretim ve saha çalışanlarının atık yönetim sorumluluklarının belirlenmesi
• Kaynağında ayrıştırma performansının kontrol edilmesi

Tehlikeli Atıkların Güvenli Yönetimi

• Tehlikeli atıkların özellik ve risklerinin değerlendirilmesi
• Kimyasal içerik ve güvenlik bilgilerinin atık yönetiminde kullanılması
• Uyumsuz atıkların birlikte depolanması risklerinin belirlenmesi
• Yanıcı, aşındırıcı, toksik ve reaktif atıklar için kontrol yaklaşımı
• Dökülme, sızıntı ve kontaminasyon risklerinin yönetilmesi
• Tehlikeli atıklar için acil durum müdahale düzeninin oluşturulması

Geçici Depolama Alanı ve Operasyonel Kontroller

• Atık geçici depolama alanının yerleşim ve kullanım prensiplerinin belirlenmesi
• Zemin, drenaj, havalandırma ve çevresel koruma ihtiyaçlarının değerlendirilmesi
• İkincil sızdırmazlık ve dökülme kontrol sistemlerinin kullanılması
• Atıkların uyumluluk özelliklerine göre segregasyonunun sağlanması
• Giriş-çıkış, miktar ve depolama süresi kayıtlarının tutulması
• Depolama alanı kontrol listesi ve saha denetim sisteminin oluşturulması

Taşıma, Geri Kazanım, Bertaraf ve Tedarikçi Kontrolü

• Atığın işletmeden çıkışından nihai işleme kadar sürecin yönetilmesi
• Taşıma süreçlerindeki çevresel risklerin değerlendirilmesi
• Geri kazanım ve bertaraf seçeneklerinin karşılaştırılması
• Atık hizmet sağlayıcılarının uygunluk kriterlerinin oluşturulması
• Tedarikçi belge ve performans kontrollerinin yapılandırılması
• Atığın kaynaktan nihai noktaya kadar izlenebilirliğinin sağlanması

Çevresel Uyum, Kayıt ve İzlenebilirlik Yönetimi

• Atık süreçlerine ilişkin yasal ve kurumsal yükümlülüklerin belirlenmesi
• Atık kayıtlarının sistematik biçimde tutulması
• Miktar ve hareket bilgilerinin dönemsel olarak kontrol edilmesi
• Belge, kayıt ve raporlama süreçlerinin sorumlularla ilişkilendirilmesi
• Atık yönetiminde uygunsuzlukların ve düzeltici faaliyetlerin takibi
• Atık yönetimi uyum kontrol matrisi ve denetim yaklaşımının oluşturulması

Atık Performansı, KPI ve Atık Azaltma Programları

• Toplam atık ve birim üretim başına atık göstergelerinin oluşturulması
• Tehlikeli atık yoğunluğunun izlenmesi
• Geri dönüşüm ve geri kazanım oranlarının hesaplanması
• Atık maliyetlerinin proses ve atık türlerine göre analiz edilmesi
• Kök neden analizi ile yüksek atık oluşum alanlarının belirlenmesi
• Atık azaltma ve kaynak verimliliği yol haritasının hazırlanması

Uygulamalar ve Vaka Çalışmaları

Atık envanteri uygulamasında örnek bir üretim tesisinin hammadde kabulü, üretim, bakım, kalite laboratuvarı, depo, ambalajlama ve yardımcı tesis faaliyetleri incelenir. Katılımcılar oluşan atıkları belirleyerek atık kaynağı, türü, miktarı, risk özelliği ve mevcut yönetim yöntemini içeren atık envanteri hazırlar.

Geçici depolama alanı vakasında farklı atıkların aynı bölgede depolandığı örnek bir saha değerlendirilir. Katılımcılar segregasyon, etiketleme, ikincil koruma, dökülme kontrolü, kayıt ve erişim açısından uygunsuzlukları belirleyerek yeniden düzenlenmiş bir depolama modeli oluşturur.

Tehlikeli atık senaryosunda kimyasal içerikli atığın yanlış kaba alınması ve depolama sırasında sızıntı meydana gelmesi değerlendirilir. Katılımcılar olayın kök nedenlerini, çevresel etkilerini, müdahale adımlarını ve tekrarını önleyecek kontrol sistemini geliştirir.

Atık azaltma uygulamasında atık miktarı, üretim hacmi, hurda, fire, geri kazanım ve atık maliyeti verileri birlikte analiz edilir. Katılımcılar yüksek atık üreten süreçleri belirleyerek önleme, yeniden kullanım, geri dönüşüm ve proses iyileştirme seçeneklerinden oluşan atık azaltma programı hazırlar.

Kimler Katılmalı?

• Çevre yöneticileri ve çevre uzmanları
• Sürdürülebilirlik yöneticileri ve uzmanları
• EHS ve HSE yöneticileri
• Fabrika ve tesis yöneticileri
• Üretim ve operasyon yöneticileri
• Depo ve lojistik ekipleri
• Bakım ve teknik hizmet ekipleri
• Kalite ve entegre yönetim sistemi profesyonelleri
• Satınalma ve atık hizmet sağlayıcı yönetiminden sorumlu ekipler
• Çevresel uyum ve atık performansından sorumlu yönetici ve uzmanlar

Eğitim Yöntemi

Eğitim; atık envanteri tabloları, atık akış haritaları, sınıflandırma uygulamaları, tehlikeli atık senaryoları, geçici depolama alanı kontrolleri, uyum matrisleri ve atık KPI çalışmalarının birlikte kullanıldığı uygulamalı bir yapıda yürütülür.

Katılımcılar atık yönetimini işletmeden çıkan atığın kayıt altına alınmasıyla sınırlamadan atığın oluştuğu proses, risk özellikleri, depolama koşulları, hizmet sağlayıcılar, maliyet, geri kazanım ve çevresel performans ile birlikte yöneten bütünleşik bir sistem üzerinde çalışır.

Kuruma özel programlarda işletmenin gerçek veya anonimleştirilmiş atık miktarları, proses bilgileri, depolama koşulları ve hizmet sağlayıcı verileri kullanılarak atık envanteri, atık akış haritası, geçici depolama kontrol sistemi, uyum matrisi, KPI seti ve atık azaltma yol haritası geliştirilebilir.

Süre

14 Saat / 2 Tam Gün

Kurumun gerçek veya anonimleştirilmiş atık ve proses verileri üzerinden atık envanteri, sınıflandırma sistemi, geçici depolama alanı kontrolleri, uyum matrisi, atık KPI’ları ve azaltma programının birlikte geliştirilmesi durumunda program üç günlük uygulamalı formatta planlanabilir.